PERCEPCYJNE WIĘZIENIE. ILUZJA RZECZYWISTOŚCI. Teoria Donalda Hoffmana

autor Julita Pietraszko
PERCEPCYJNE WIĘZIENIE. ILUZJA RZECZYWISTOŚCI. Teoria Donalda Hoffmana

Czy nasze życie to „percepcyjne więzienie”, jak twierdzi teoria Donalda Hoffmana (pioniera kognitywistyki)? W jakim stopniu rzeczywiście mózg dostrzega tylko ułamek otaczającej nas rzeczywistości?

„PERCEPCYJNE WIĘZIENIE” – TEORIA D. HOFFMANA? 

Czy widzimy świat takim jakim jest naprawdę? Profesor University of California – Donald Hoffman  –  na tak postawione pytanie odpowiada wyraźne: „NIE”. Mówi, że ewolucja tak ukształtowała zdolności percepcyjne organizmów, że widzimy, dokładnie to co potrzebujemy. Widzimy tylko wystarczającą ilość informacji, aby zachować bezpieczeństwo i żeby przetrwać. Twierdzi, że ewolucja przekształciła nasze postrzeganie w uproszczone złudzenia, które pomagają nam poruszać się po świecie wokół nas. A tymi złudzeniami da się łatwo manipulować za pomocą reklamy i designu.

Opierając się na 30 latach własnych badań, a także na biologii ewolucyjnej, teorii gier, neuronauce i filozofii, w swojej prezentacji na TEDex załączonej poniżej i w swojej książce z 2019 r.: „Sprawa przeciwko rzeczywistości: dlaczego ewolucja ukryła prawdę przed naszymi oczami”, kwestionuje wiodące teorie naukowe, które twierdzą, że nasze zmysły opisują obiektywną rzeczywistość. Nie uważa, że ​​wszystko jest całkowicie iluzoryczne, ale sugeruje, że cała struktura świata fizycznego jest konstrukcją naszych umysłów. Przekonuje, że chociaż powinniśmy poważnie traktować nasze postrzeganie, to nie powinniśmy brać go dosłownie.

Twierdzi, że nasze postrzeganie nie jest oknem na rzeczywistość. Jest interfejsem użytkownika, niekoniecznie rzeczywistością. Jego model ewolucyjny zakłada, że „dobór naturalny sprzyja percepcji, która ukrywa prawdę i prowadzi nas do pożytecznych działań, kształtując nasze zmysły, aby utrzymać nas przy życiu. Obserwujemy pędzący samochód i nie wchodzimy przed niego; widzimy pleśń rosnącą na chlebie i nie jemy. Te wrażenia nie są jednak obiektywną rzeczywistością. Podobnie jak ikona pliku na ekranie pulpitu jest użytecznym symbolem, a nie prawdziwą reprezentacją tego, jak wygląda plik komputerowy. Obiekty, które widzimy na co dzień, są jedynie ikonami, umożliwiając nam bezpieczne i łatwe poruszanie się po świecie”. Implikacje tego odkrycia, rozbijają pojęcie, że czasoprzestrzeń jest obiektywną rzeczywistością.

NA JAKICH TWIERDZENIACH D. HOFFMAN ZBUDOWAŁ SWOJĄ TEORIĘ?

Swoje stanowisko przeciwko naszej wersji rzeczywistości buduje na 2 koncepcjach:

  1. Fitness Beats Truth – idea ta ​​stwierdza, że dobór naturalny nie sprzyja prawdziwym spostrzeżeniom i dokładnemu przedstawieniu obiektywnej rzeczywistości. Zdolności percepcyjne organizmów ukształtowały się by zapewnić przetrwanie.
  2. Interfejsowa teoria percepcji – sugeruje, że nasze zmysły ewoluowały, aby reprezentować otaczający nas świat fizyczny w zrozumiały, przystępny sposób – odpowiednik ikon na ekranie komputera stacjonarnego.

Oglądając wystąpienie i słuchając wywiadu, czułam się jak Neo z filmu „Matrix”, który dowiaduje się od Morfeusza, że świat, w którym żyje, jest tylko obrazem przesyłanym do jego mózgu przez roboty. Nieuchronnie film „Matrix” jest stałym punktem odniesienia dla D. Hoffmana, który stara się udowodnić, jak poważnie potraktować symulację, nie biorąc jej dosłownie. 

Właściwie, jeśli ma rację, skąd miałby wiedzieć, czy ma rację, czy nie skoro wszystko jest iluzją? Wszystkie teorie, w tym jego, są częścią sieci złudzeń wywołanej ewolucją. Testowanie też jest bezużyteczne, ponieważ na końcu nie ma przecież już nic oprócz dwunożnej małpy uciekającej przed lwem na sawannie.

Cała jego wizja z jednej strony wydaje się arcy ciekawa, a z drugiej strony brzmi jak historia z bajki o „Nowych szatach cesarza” H. Ch. Andersena… niezwykłość szat cesarza polega nie tylko na ich pięknie, ale też na tym, że są niewidzialne dla każdego, kto jest głupi. W całej tej historii cesarz zdaje się mieć jakieś ubrania, ale czy nie są one zbyt skąpe?


WYKŁAD D. HOFFMAN/TEDex

WYWIAD


INNE PODOBNE ARTYKUŁY

1. Złudzenia optyczne. Kiedy rzeczywistość nie jest tym, czym się wydaje: TUTAJ
2. Iluzje optyczne wykorzystywane w reklamie: TUTAJ
3. Przekonania, sekretna moc Twojego umysłu. Dlaczego stajesz się tym co myślisz?: TUTAJ

 

0 komentarz
0

Zobacz również

napisz komentarz

* Pozostawiając komentarz akceptujesz Politykę Prywatności

Ta strona używa plików cookie. Akceptuję Więcej